Yeni Gümrük Vergileri Yurtdışı Alışverişleri Kısıtlıyor mu?

Gümrüksüz alışveriş muafiyet limitinin 30 euro'ya düşürülmesi, yurt dışı alışverişleri kısıtlar mı?


Hafta içi Türkiye’de Uber kullananlara ceza kesildiğini öğrenince “tamam” dedim, “bu haftaki yazı konum bu.” Fakat daha sonra, gündemimize daha büyük iki konu girdi. Bunlardan ilki gümrüksüz alışveriş muafiyet limitinin 75 euro’dan 30 euro’ya düşürülmesi; ikincisi ise yurtdışından alınacak cihazlara eklenecek 1-21 euro arası geçici(?) TRT bandrol bedeliydi. Ben de bu iki konuyu bir arada değerlendirmeye karar verdim.

Geçtiğimiz hafta Amazon’un Türkiye’ye ciddi olarak gelme olasılığından bahsetmiştim. Zaten Amazon.de’nin Türkçe hizmet vermesiyle ilk adımı attılar. Hemen ardından gelen gümrük vergisi muafiyetindeki bu değişiklik bize adeta “yurt dışından online (çevrimiçi) alışveriş yapma” diyor.

Neden Yurt Dışı Alışveriş Yapalım?

Önemli soru bu. Gümrük vergisini değerlendirmeden önce insanı yurtdışı alışverişe iten sebeplere bakmak lazım. Boşuna tepki göstermiyorum yeni oranlara. Peki neden yurt dışından online alışveriş yapmak iyi bir seçecek?

  • Fiyat Avantajı: Yurt dışından alınan her ürünün ucuza geldiğini söyleyemem. Ancak Avrupa ve Amerika’da kargo ücretleri genellikle 5-10 dolardan başlasa bile, birçok ürün (markalı ve orijinal) kargo ücretiyle birlikte Türkiye satış fiyatından ucuza gelebiliyor. Çin’den yapılan alışverişlerde ise 15 gün fazla beklemeye razıysanız takipli kargo ücretsiz ya da 1 dolar civarı oluyor. Bu yüzden pek çok insan giyimden mutfak malzemesine kadar birçok ihtiyacını yabancı e-ticaret sitelerinden karşılıyor.
  • Çakallık Yok: Türkiye’de satış yapan bazı mağazalar (öyle KOBİ falan değil, büyük markalar) Çin’de 3 dolara satılan ıvır zıvır ürünleri 60 liraya kadar satabiliyor.
  • Türkiye’de Bulunmayan Ürünler: Hem bazı markalar stratejileri doğrultusunda Türkiye’de bazı ürünlerini ya da tüm ürünlerini satmıyorlar, hem de 2. el çeşitli koleksiyon veya hobi ürünlerini ülkemizde bulmak mümkün olmayabiliyor. Oysa dünyanın her noktası sizin tek ekrandan erişebildiğiniz dev bir pazar yerine dönüşüyorsa, işler de değişiyor.
  • Müşteri Hizmetleri: Türkiye’deki alışveriş sitelerinin en büyük eksiği bu. Bir sorun yaşadığınız zaman bir muhattap bulmak çok zor. Çoğunun bir telefon numarası ya da hızlı çözüm sunan bir canlı destek servisi yok. Ancak Amazon, Ebay ya da AliExpress gibi siteler anında para iadesi yapabiliyor. Sorunlu ürünün kargo masrafı çoksa geri göndermenizi de istemiyorlar kimi zaman.
  • Kargo Süresi: Amerika’dan ya da Avrupa’dan aldığınız bir ürün takribi 15 gün, Çin’den aldığınız bir ürün 1  ay içinde kapınızda oluyor. Bu süre kısalabiliyor. Aşağıdaki ekran görüntüsü yerli bir siteden 20 Aralık 2016‘da yaptığım bir alışverişten. Tahmini kargoya verileceği zaman 10 Ocak 2017. Neyse ki siparişimdeki diğer ürünler elime ulaştı.

makarna

Amacım tabii ki yerli e-ticaret sitelerini karalamak, kötülemek değil. Sanırım 2000 yılından beri online alışveriş yapıyorum ve bunun %95’i yerli sitelerden. Ne yalan söyleyeyim, haklarında yüzlerce şikayet gördüm ama şahsen yaşadığım sorunlar istisna niteliğinde. Olur o kadar. Hepsi işini iyi yaparken, ben yurtdışı online alışverişin avantajlarından bahsetmek istedim.

Nedir Bu Limit? Neden 75 Euro’dan 30 Euro’ya Düştü?

Bu limit, yurt dışından gümrük vergisi ödemeden yapabileceğimiz bedelini işaret eder. Önceden 75 euro’ya kadar olan siparişlerimizde gümrük vergisi ödemiyorduk. Artık 30 euro’yu geçen yurtdışı alışverişlerimizde Avrupa için %18, Amerika için %20 gümrük vergisi ödeyeceğiz.

Gümrük ve Ticaret Bakanı Bülent Tüfenkci limitin haksız rekabeti önlemek için düşürüldüğünü söylüyor. Tüfenkci aynı açıklamada “Toplam perakende ticaretin sadece yüzde 2’si elektronik mecradan yapılıyor.” diyor. O halde neyin haksız rekabeti bu? Tüm e-ticaret hacmi %2’yse ve bunun neredeyse tamamı yurtçiyse, %0.05 falan gibi bir oran mı haksız rekabete yol açıyor?

Eğer haksız rekabet derken kastedilen yurtdışından gümrüksüz ucuz mal alıp 8 kat pahalıya çakal tüccarlarsa bunun cezasını neden tüketici olarak ben çekiyorum?

30 Euro’luk Yeni Gümrük Limiti  Neden Yurt Dışı Alışverişi Kısıtlar?

Her şeyden önce gümrük sıkıntılı bir mesele. Artık oldukça ilerlemiş ve kapıda vergi ödeme imkanı olsa da, her şey gümrük memurunun kanaatine kalıyor. Eğer memur siparişinizde bir şeylerden kıllanırsa ürün gümrüğe takılır ve gidip peşinden koşturmanız gerekir. Memur ürünü tanımlayamazsa, faturada yazan fiyata ikna olmazsa ya da o gün havasında değilse; ürününüz gümrükte kalabilir.

Limitin düşmesiyle daha çok ürün gümrükte kalacak

Bu durum e-ticaretten korkan tüketiciyi daha da tedirgin edecek, zahmet çekmek istemeyen kulanıcıyı zahmete sokacak, binbir çeşit vergiden bıkmış vatandaşın daha da canını sıkacak. Üstelik, deneyimsiz bir sürü kullanıcı e-ticaret sitelerini ve yabancı satıcıları sorumlu tutacak. Onlar da yarın öbür gün “önce Paypal’ı yasakladınız, zor ödeme alıyoruz; şimdi müşterilerimiz gümrüktek şikayetçi… Ee, sizle mi uğraşacağım? Göndermiyorum Türkiye’ye mal” diyecek, biz de içimize kapanacağız.

E-Ticareti İhracat İçin Kullanmak

Bakan’ın açıklamasındaki bir diğer konu da ihracattı. Tam olarak şöyle demiş Tüfenkçi: “e-ticareti, ihracat için kullanabilirsek, ihracat menzilini genişletebiliriz.

Şimdi soruyorum: Nasıl olacak bu?

Mesela yukarıda Çin’den ücretsiz kargo işe sipariş verdiğimi yazdım. Sadece 20 cent’lik (70 kuruş) bir ürün de alsam, 50 dolar da harcasam (artık gümrük limitinde) kargo parası ödemiyorum. Neden mi? Çin hükümeti e-ticaretle ihracat yapanları destekliyor.  Avrupa ve Amerika’dan gelen kargolar da her zaman çok ucuz olmasa da 5-10 dolar seviyelerine inebiliyor. Türkiye’den yurtdışına göndermekse bu kadar kolay ve düşük maliyetli olmuyor çoğu zaman. Diğer yandan, bizim ülkemizde yurtdışına açılan kaç e-ticaret sitesi var ve kaçı ihracat için devlet tarafından destekleniyor?

Diğer yandan -kendince haklı gerekçelerle dahi olsa- PayPal’ın Türkiye’den çekilmek zorunda bırakılması e-ticaret’in ihracat için kullanılmasının da önünü kapattı. Belki büyük şirketler bu durumdan çok fazla etkilenmeyecek ama internet üzerinden ihracat yapan KOBİ’ler, el işi ürünlerini yurt dışına satan vatandaşlar için işler durdu. Maalesef Paypal Olmadan onların yurt dışından ödeme alması çok zor.

Peki Ya TRT Bandrolü?

TRT bandrolünün doğrudan konumuzla ilgisi yok ancak dolaylı olarak yurt dışı alışverişleri etkileyecek bir başka etken de bu. Aslında TRT bandrolü yeni bir şey değil. Çarşıdan aldığımız TV veya radyo alıcısı (tuner) olan her cihaz için bir bandrol bedeli ödüyorduk hissetmeden. Yıl içinde bunun kapsamı değişti ve bu bedel TV izlemeye, radyo dinlemeye olanak sağlayan her tür cihazdan alınmaya başladı. Yani satın aldığınız bilgisayarla internetten radyo dinleme olasılığınıza karşı TRT’ye peşinen bir bedel ödüyorsunuz.

01 Ocak 2017 itibariyle, bir yıl süreyle bu bedeli -internetten ya da seyahat sırasında- yurt dışından yaptığımız alışverişlerde de ödeyeceğiz. Ödenmesi gereken bedel 1 ila 21 euro arasında değişirken, birkaç ürün hariç bu bedel en az 9 euro oluyor. Bugünkü değeriyle 33 lira. Yılın içinde ne olur bilinmez. Aşağıdaki listeden hangi üründen kaç euro bandrol bedeli alınacağını da öğrenebilirsiniz.

trt-bandrol-listesi

Son Olarak

Gümrük ve Ticaret Bakanı Bülent Tüfenkci açıklaması sırasında “E-ticarette yolun başındayız” demiş. Ben 16 yıldır online alışveriş yaptığımı söylüyorum. Kesinlikle yolun başında değiliz ama ilerleyemiyoruz da. Böyle giderse e-ticarette yolun sonunu göremeyeceğiz

Yorumlar

yorum

BU YAZIYA EMOJİ İLE TEPKİ VER
Alkış Alkış
0
OY VER
Beğendim Beğendim
1
OY VER
Beğenmedim Beğenmedim
0
OY VER

Yorumlar

yorum

Yeni Gümrük Vergileri Yurtdışı Alışverişleri Kısıtlıyor mu?

log in

Captcha!
Üye olmak ister misin?
sign up

reset password

Geri
log in

sign up

Captcha!
Geri
log in